Üst Manşetler Altı

1939’DA FINDIK İSTASYONU ÇALIŞMALARI

1939’DA FINDIK İSTASYONU ÇALIŞMALARI
 
Mevlüt KAYA
 
 Fındık mahsulü, Giresun yöresinin en önemli gelir kaynağı durumundadır. Osmanlı’nın son yüzyıllarından itibaren Giresun’a önemli bir ekonomik getiri sağlayan fındığın yöredeki varlığı incelendiğinde eski çağlara dek indiği görülmektedir. Osmanlı’nın son dönemlerinden itibaren fındığa olan ilgi yörede hızla artmış, mahsulün çokluğu ve kalitesi üzerine pek çok kez projeler üretilmeye çalışılmıştır. Bu doğrultuda söz konusu dönemlerden itibaren ciddi adımlar atılmış, fındık gitgide önemli bir ulusal ürün haline gelmiştir. Fındığın ihracatı, pek çok ülke ile ticari ilişkiler kurulmasını gerektirmiştir. Günümüze doğru gelindikçe fındığın Giresun, Karadeniz Bölgesi ve ülkeye getirileri bakımından uluslararası bir boyut kazandığı görülmektedir.
            Kemal Peker, 1940’lı yıllarda Giresun fındığının basın/medya aracılığıyla tanıtımı için önemli ölçüde çaba sarf etmiştir. Öte yandan, 1939’da Giresun’da fındık istasyonunun önemli çalışmaları olmuştur. Dönemin basınından konuya dair aşağıda yer alan bir kesiti naklediyoruz:
“Fındık İstasyonu Çalışmaları
Vekâlet muakkip kadrosuna 30 memur daha ilave etti. Mücadele teşkilatı İstasyon Teknisyenliği’ne bağlandı. Vekâletten otuzar lira ücretli 30 muakkip kadrosu gelmiştir. Bu muakkipler 304 köyü bulunan Giresun vilayetinin her on köyüne bir tane olmak üzere taksim ve tayin olunmuşlardır.
Evvelce on üç kişiden ibaret olan bu teşkilat “Fındık köy işyarı” adı altında köy bütçelerinden maaş alarak idare olunuyorlardı. Bu adamlar vilayetin iktisadi vaziyeti itibarıyla 8-10 ay maaş alamadıklarından kendilerinden beklenilen vazifeyi tam randımanlı bir şekilde ifa edemiyorlardı. Bunu bir dereceye kadar mazur görmek mecburiyeti hâsıl oluyordu. Şimdi bu teşkilatın genişletilmesi, vekâlet bütçesine devri, çalışacak elemanların on üçten otuza çıkarılması istenilen verimin şüphesiz pek çok olacağına bir delil teşkil edecektir. Bundan başka istasyonun faaliyet sahası genişletilmiştir. Vilayet mücadele teşkilatı doğrudan doğruya fındık istasyon teknisyenliğine bağlanmıştır. Bu itibarla zaten birbirinden ayrılmayan fındık bahçelerinin bakımı, imarı, hastalık işleri bir elden ve bol elemanla daha esaslı, rasyonel, metodik bir surette takip ve icra edilmiş olacaktır. Bu; memleketin iktisadi durumunu yükseltecek, istihsalatın çoğalmasını, bollaşmasını, mükemmelleşmesini intaç edecektir.
Vilayet bütçesinden alınan 1550 liralık bir tahsilatla merkez ve kazalarda muvakkat kırkar liralık ücretli 15 kontrol memuru fındık istasyonu emrine alınmıştır. Bunlar, pazarlara yaş, çürük, nevileri seçilmemiş mahsulatı sokmayacaklardır. Bunun neticesi olarak mallarımız daha yüksek fiyatla satılacak, milli servet tabii seviyesini kaybetmeyecektir. Yani istihsal maddemiz layık olduğu değerler satılacaktır.
Fındık istasyonu emrindeki 30 kişilik muakkipler, mahsul ve hasadın pazarlara gelme aylarında ayni işlerde kullanılacaklardır. Bu şekilde halkın ve iktisadi bütünlüğümüzün lehine çok esaslı bir gayret sarf edilmiş olacaktır.” (Akgün, 10 Ağustos 1939).
            1939’da dünyayı etkisi altına alan sosyal, ekonomik ve siyasi buhranın ağır koşullarında fındığın kalitesinin arttırılması için yapılacak çalışmalara bütçe ayrılması, o yıllarda fındığın öneminin, ülkeye ve bölgeye getirilerinin nasıl olacağının anlaşıldığının göstergesidir. Osmanlı’nın son döneminde ticaretin bozulmasında göze çarpan etkenlerden biri yaş fındığın “bir şekilde” tüccardan geçirilerek başka memleketlere gönderilmesi, sevk edildiği yere varıncaya kadar bozulması, çürümesi idi. Ürünler geri dönüyor, ticarette güven kalmıyordu. Üreticinin, yaş ürünü fazla kilo=fazla para mantığıyla birtakım yöntemlerle hileye başvurarak satması özellikle dış ticaretteki prestiji yok ediyordu. Bundan da öncelikle ülke ve bölge ekonomisi zarar görüyordu. Bu nedenle yukarıdaki kesitten de anlaşılacağı üzere, fındık istasyonun, fındığın kalitesinin sağlanması ve denetimi için çalışan kadrosunu arttırması adeta zorunlu bir ihtiyaç haline gelmişti. Çünkü fındık “Giresun”, Giresun ise “fındık” ile özdeşleşmişti; hem Türkiye’de hem de dünyada. Öyleyse yörede yetiştirilen ve ticarete konu olan fındıkların son derece kaliteli olması önemli bir gereklilik olarak görülmüştü.
Dikkat! Yazılan yorumlar hiçbir şekilde sitenin görüş ve düşüncelerini yansıtmamaktadır. Yorumlar, yazan kişiyi bağlayıcı niteliktedir.

BU HAFTA OKUNANLAR

ANKET

Eynesil'e en son ne zaman geldiniz?
İmsak00:00
Güneş00:00
Öğle00:00
İkindi00:00
Akşam00:00
Yatsı00:00

GÜNLÜK BURÇLAR

KoçBoğaİkizlerYengeçAslanBaşakTeraziAkrepYayOğlakKovaBalık

SÜPER LİG

TakımOGMBAP

KARİKATÜR

Deneme kar

TARİHTE BUGÜN

2017

Sınıf öğretmeni olarak görev yaptığı Şanlıurfa'nın Siverek ilçesine bağlı Çiftçibaşı köyünden memleketi Gümüşhane'ye giderken terör örgütü PKK tarafından kaçırılarak katledilen ve cesedi bulunan Necmettin Yılmaz'ın cenazesi defnedildi

2017

15 Temmuz darbe girişiminin birinci yılı dolayısıyla Ankara'da 15 Temmuz Şehitler Abidesi'nin açılışı

2015

Yunanistan Parlamentosu, Avro Bölgesi liderlerinin, 86 milyar avroluk üçüncü kurtarma paketi karşılığında ön şart olarak talep ettiği kapsamlı reform paketi ile ilgili kanun tasarısını kabul etti.

2015

Yunanistan Parlamentosu, Avro Bölgesi liderlerinin, 86 milyar avroluk üçüncü kurtarma paketi karşılığında

2014

Türk spor adamı Faruk Ilgaz, bugün öldü.

2005

Irak'ın Musayyib kentinde bir intihar eylemcisi, kullandığı patlayıcı yüklü tanker kamyonu, benzin istasyonuna sürdü: 98 ölü, 100 yaralı.

1998

12 Eylül 1980 askeri harekatını gerçekleştirenlerden eski Jandarma Genel Komutanı emekli Orgeneral Sedat Celasun, Çanakkale'de kalp krizi sonucu öldü.

1994

Shoemaker-Levy 9 kuyrukluyıldızının parçaları Jüpiter gezegenine çarptı.

1990

Filipinler'de deprem: 1.450 ölü.

1979

Saddam Hüseyin, Irak devlet başkanı oldu.

1975

Atatürk'ün silah arkadaşlarından emekli general Fahri Belen öldü.

1969

Apollo 11 Cape Kennedy uzay üssünden fırlatıldı.

1966

Sanatçı Yıldız Tilbe, bugün doğdu.

1964

Kurtuluş Savaşı kahramanlarından, eski başbakan Hüseyin Rauf Orbay öldü.

1955

Söke'de meydana gelen 7.0 büyüklüğündeki depremde 23 kişi öldü.

1945

1945 -Manhattan Projesi gereğince Amerika Birleşik Devletleri yakınlarında ilk atom bombası denemesi yapıldı.

1945

Türk oyuncu Çetin Tekindor, bugün doğdu.

1945

ABD'de Robert Oppenheimer'ın geliştirdiği ilk atom bombası, New Mexico yakınlarında, çölde patlatıldı.

1942

Fransa'daki en büyük Yahudi tutuklanması: 12.884 Yahudi Auschwitz'e gönderilmek üzere tutuklandı.

1926

İlk renkli sualtı çekimleri National Geographic dergisinde yayımlandı.

1918

Klasik Türk Müziği sanatçısı Müzeyyen Senar, bugün doğdu.

1912

Stokholm Olimpiyat'ları başlangıcı.

1683

Viyana'ya taarruz eden Osmanlı ordusu, Avusturya ordusunu mağlup etti. Böylelikle Viyana kuşatması sürdürüldü.

1394

Fransa kralı VI. Charles, Yahudilerin Fransa'dan kovulması için emir verd

622

622 - Hicri takvimin başlangıcı.

ZİYARETÇİ DEFTERİ

Düşüncelerinizi bizimle paylaşmak ister misiniz?Ziyaretçi Defteri